www.sztandary.com www.sztandary.com.pl sztandary szkolne sztandary osp sztandry psp
  Okręty podwodne
Statki i okręty
INTERNETOWY  MAGAZYN  NAUTOLOGICZNY
okręty wojenne, okręty podwodne, statki, żegluga, wraki, marynarka wojenna, marynarka handlowa
 
-   MORZE  |  MARYNARKA HANDLOWA  |  STATKI  |  OKRĘTY WOJENNE  | WRAKI  |  MARYNARKA WOJENNA  |  ŻEGLUGA   -
         
         
Statki szkolne
     
POLSKA  -  PRL
Hosting by Aabaco Web Hosting
FRANEK ZUBRZYCKI
Dawna jednostka Kriegsmarine jako polski kuter szkolno-rybacki
Piotr Mierzejewski
Statek szkolno-rybacki FRANCISZEK ZUBRZYCKI w maju 1959 roku, tuż po wejściu do służby
w Zasadniczej Szkole Rybołówstwa Morskiego w Darłowie.
Fotografia: Jerzy Uklejewski.
-
         
Pod banderą Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej pływały trzy statki, noszące imię Franciszka Zubrzyckiego (pseudonim "Mały Franek"),
dowódcy pierwszego oddziału partyzanckiego Gwardii Ludowej, ikony polskiego lewicowego Podziemia w latach II wojny światowej.
Imienem Franciszka Zubrzyckiego nazwano także
Centrum Szkolenia Specjalistów Marynarki Wojennej w Ustce.
 
-
--------Piewszym w historii statkiem noszącym nazwisko Franciszka Zubrzyckiego, na którym podniesiono biało-czerwoną
banderę, był
FRANEK ZUBRZYCKI, poniemiecki kuter wojennej budowy typu KFK czyli Kriegsfischkutter. Statek ten,
według artykułu w polskiej edycji Wikipedii (http://pl.wikipedia.org/wiki/Zespół_Szkół_Morskich_w_Darłowie, dostęp z
12.2.2015) został zbudowany "w świnoujskiej stoczni
Ernst Burmester Schiffswerft KG i prawdopodobnie ukończony 31
stycznia 1943 roku jako
KFK 164 (lecz nie można do końca wykluczyć, że jest to inny okręt: KFK 506), wkrótce po
ukończeniu wszedł do służby w
Kriegsmarine jako pomocniczy trałowiec M 3118. W 1944 roku został przeklasyfikowany
na pomocniczy ścigacz okrętów podwodnych i zmieniono mu nazwę na
UJ 320.” Nie podejmę się weryfikacji tej opinii, a
zainteresowanych dyskusją o wojennych dziejach jednostki, kieruję od razu na
Forum Okrętów Wojennych - jest tam cały
wachlarz opinii, wyrażanych z niekłamanym zaangażowaniem ...
-
--------Przyjęło się uważać, że kuter ten zakończył służbę w
Kriegsmarine 13 marca 1945 roku, tonąc w świnoujskim
porcie podczas wielkiego nalotu dokonanego przez 8. Flotę
Powietrzną Stanów Zjednoczonych. Tamtego tragicznego
dnia w wyniku bombardowania śmierć mialo ponieść około
20 tysięcy ludzi.

--------Wrak jednostki podniesiono z dna w 1946 roku i po
prowizorycznym połataniu w Świnoujsciu przekazano do
użytku rybakowi Józefowi Lipskiemu jako
ŚWI 51. W 1947
roku kuter przeszedł do Stoczni Gdańskiej, gdzie
ostatecznie ukończono jego remont. Otrzymał wówczas
oznaczenie
GDY 76. M. Sokołowska w "Encyklopedii Gdyni"
Sylwetka FRANKA ZUBRZYCKIEGO według Stefana Kolickiego.
-
wzmiankuje na stronie 296: "Z pozyskanych wówczas części zmontowano sposobem gospodarczym co najmniej dwa
kutry dla armatorów prywatnych (
GDY 16 i GDY 76)".
-
--------Utrapieniem dla władz powojennej Polski stały się ucieczki jej obywateli na Zachód drogą morską. Niewąpliwie
najsłynniejszą z nich jest umknięcie wicepremiera Stanisława Mikołajczyka do Londynu na pokładzie statku
BALTAVIA.  
Jak po latach ujawniono, w okresie od stycznia 1948 do marca 1949 roku aż 22 kutry rybackie przedostały się do
Szwecji, przewożąc prawie setkę uciekinierów. Wśród tych jednostek znalazł się także
GDY 76, który dotarł z Gdyni na
przeciwległy brzeg Bałtyku 8 stycznia 1949 r. Jego klkuosobowa załoga zwróciła się do władz szwedzkich o azyl, zaś
GDY
76
uległ internowaniu. Korowody prawne związane z odzyskaniem statku przez stronę polską trwały miesiącami.

--------GDY 76 powrócił wreszcie do Józefa Lipskiego i przez pewien czas stanowił jeszcze jego własność. Później, od
roku 1952, wchodził w skład flotylli
PPiUR "Arka" z Gdyni, a od 1954 pływał jako DAR 60, należąc do darłowskiego PPiUR
"Kuter"
. O dalszych losach kutra zadecydowal wreszcie Mieczysław Popiel, minister żeglugi w latach 1950-1956, wydając
zarządzenie o przekazaniu jednostki
Zasadniczej Szkole Rybołówstwa Morskiego w Darłowie. DAR 60 przeszedł wówczas
w
Gdyńskiej Stoczni Gdańskiej niezbędną przebudowę (lata 1954-1955), przystosowującą go do zadań szkoleniowych.
--------5 maja 1955 roku DAR 60 wszedł do służby w ZSRM w Darłowie, zaś 8 maja
tego samego roku, w dziesiątą rocznicę zwycięstwa nad Niemcami, uroczyście
nadano mu imię
FRANEK ZUBRZYCKI. W 1959 r. otrzymał nowe oznaczenie - DAR
102
. W połowie lat 60. oddano go do kasacji, a rolę jego przejął i pełni do dziś
FRANEK ZUBRZYCKI II (DAR 205), do 1963 roku lugrotrawler PELIKAN.
Franciszek Zubrzycki, Gwardia Ludowa, PPR
INFORMACJE TECHNICZNE

Kadłub o konstrukcji kompozycyjnej - wręgi stalowe, poszycie burt dębowe.
Jeden pokład.

Pojemność - 82 BRT i 17 NRT; nośność - ? DWT
Długość - 23,7 m; długość rej. - 23,5 m; szerokość - 6,4 m; zanurzenie - 3,1 m.

Napęd - jeden silnik 4-cylindrowy SD EKM o mocy 180 KM; jedna śruba;
ożaglowanie typu kecz o powierzchni 50 m2.

Prędkość - 8,5 węzłów.

Załoga: 8 ludzi + 16 uczniów.
___________________________

BIBLIOGRAFIA SELEKTYWNA

Miciński, J. & Kolicki, S. 1962. Pod biało-czerwoną banderą. - Wydawnictwo Morskie, Gdynia.
Pomyślnej nauki. 19955. - MORZE, nr 9/1955.
Sokołowska, M. 2006. Encyklopedia Gdyni. - Verbi Causa, t. I.
Zespól Szkół Morskich w Darłowie. - http://pl.wikipedia.org./wiki/Zespół_Szkół_Morskich_w_Darłowie. Dostęp z 12.3.2015.
Ilustracja z książki "Polska - moja Ojczyzna"
Praca zbiorowa, red. J. Maciszewski,
Warszawa, 1976, Wiedza Powszechna.
   
Polskie statki o nazwach upamiętniejących postać Franciszka Zubrzyckiego
-
FRANEK ZUBRZYCKI  |  FRANEK ZUBRZYCKI II   |  FRANCISZEK ZUBRZYCKI
-
 
   

Opublikowano:17 marca 2015
 
_________________________________
Facta Nautica
dr Piotr Mierzejewski
 
   
Piotr Mierzejewski
   
Statki, okręty i wraki
 
 
 
 
 
Na stronach
Facta Nautica
między innymi:
 
 
KRUTYNIA
FLORA
CARINA
HUTA FLORIAN
Kosciuszko
TADEUSZ KOŚCIUSZKO
Kolizja w Le Havre
Kościuszko
KOŚCIUSZKO
w Bostonie
ANDRZEJ
Holownik szczeciński
Prom
POMERANIA
Holownik
LUBECKI
Cud na okręcie podwodnym
PACOCHA
Latarniowiec
GULL
Zbiornikowiec
SAXOLEINE
Holownik
PANTERA
m.s. MAZURY
JAŚ
 
 
SZTANDARY
CHORĄGWIE
na zamówienie
KONTAKT
Nurkowanie
na wraki
Wracktauchen
KONTAKT