Facta Nautica
 
Facta Nautica
Facta Nautica - internetowy magazyn nautologiczny
|||-  MARYNARKA WOJENNA  -  OKRĘTY  -  STATKI  -  WRAKI  -  MARYNARKA HANDLOWA  -|||
           
Okręty podwodne
        KANADA
           
-   TUDLIK  -
-  Źółta łódź podwodna z jeziora Ontario  -
Piotr Mierzejewski
 
 
           
TUDLIK - Canadian midget submarine
20 lipca 1972, Ontario Place: Łódź podwodna TUDLIK po zwodowaniu, podczas przygotowań do pierwszego zanurzenia.
Do kiosku wchodzi Darcy McKeough, matka chrzestna jednostki.
           
Pierwszymi okrętami podwodnymi, jakie podniosły kanadyjską banderę, były dwie bliźniacze jednostki,
HMCS CC-1 i HMSC CC-2, zakupione w Stanach Zjednoczonych w roku 1914. Rok później, w styczniu i w
lutym, w stoczni
Canadian Vickers, położono stępki pod budowę aż dziesięciu okrętów podwodnych
brytyjskiego typu H,o numeracji od H1 do H10. Już te dwa fakty świadczą, jak stare i bogate w Kanadzie są
tradycje budowy i eksploatacji podwodnych jednostek. Pierwszą łódź podwodną, przeznaczoną dla celów
cywilnych, zbudowano w Kanadzie dopiero w roku 1972.
___Jednostce tej nadano nazwę TUDLIK, co w
języku Eskimosów oznacza nura, arktycznego
wodnego ptaka, głęboko nurkującego w morzu
w poszukiwaniu pokarmu. Był to 6-tonowy pojazd
podwodny, przeznaczony do prowadzenia obserwacji
podmorskich, schodzący do głębokości do 1250 stóp
(ok. 380 m). Jego wrzecionowaty kadłub, długości ok.
5 metrów, charakteryzował się szerokim, jakby
ściętym, tępym dziobem, całkowicie przeszklonym
dla wygody obserwacji. Niewielki kiosk miał aż 6
iluminatorów na obwodzie i jeden w pokrywie włazu.
Załogę tej miniaturowej łodzi podwodnej, o kadłubie
pomalowanym na żółto, stanowiło trzech ludzi.
Ostatnia kontrola mechanizmów TUDLIKA miała miejsce parę
godzin przed wodowaniem. Na zdjęciu kabina widziana od
strony dziobu. Przednia szyba i masywny, chroniący ją
"zderzak" są zdemontowane.
Chrzciny TUDLIKA odbyły się z zachowaniem morskich
obyczajów. Butelkę szampana o burtę jednostki rozbiła matka
chrzestna, Darcy McKeough, żona lokalnego polityka.
   
Wodowanie TUDLIKA nastąpiło za pomocą dźwigu.
Świetnie widać przeszklony dziób i "zderzak".
Przygotowania do pierwszego zanurzenia.
Pierwsze zanurzenie TUDLIKA asekurował dźwig użyty uprzednio do wodowania.
-----TUDLIK zbudowany został w celach komercyjnych przez firmę Perry Submersible Ltd. z Riviera Beach.
Koszt wynajmu wstępnie szacowano na 1000-3000 dolarów kanadyjskich za dobę. Klientami miały być
zarówno firmy prowadzące prace podwodne, jak i instytucje naukowe o profilu oceanograficznym,
biologicznym lub archeologicznym.

-----Możliwością wynajmu jednostki interesowało się wiele przedsiębiorstw jeszcze przed ukończeniem prób w
jeziorze Ontario. Pierwszą firmą, która skorzystała z niego była
New Brunswick Power Co., która używała go
w Zatoce Fundy przy kładzeniu kabla pomorskiego.

-----TUDLIK na kiosku nosił oznaczenie alfanumeryczne PS-2, w którym litery były skrótem nazwy firmy
Perry Submersibles, zaś cyfra 2 oznaczała drugą jednostkę. Pierwsza, oznaczona tylko jako PS, była także
miniaturową łodzią podwodną, ale tylko czarterowaną przez
Perry Submersibles. Mogła ona schodzić na
głębokość 800 stóp (prawie 250 m). W miejsce zanurzenia docierała na pokładzie m/s
UNDERSEA HUNTER.
 
 
  Fotografia z dziennika Calgary Herald przedstawia matkę chrzestną TUDLIKA
w jego kiosku, podczas przygotowań do pierwszego zanurzenia.
 
           
           
           
BIBLIOGRAFIA SELEKTYWNA

Access. 1972. -
Times Colonist, 2 February 1972, Victoria, British Columbia.
Canadian submarine. 1972. -
The Gazette, 20 July 1972, Montreal, Quebec.
Final check. 1972. -
The Windsor Star, 21 July 1972, Windsor, Ontario.
Sub sinks today . 1972 -
Star Phoenix, 20 July 1972, Saskatoon, Saskatchewan.
Submersible christened. 1972 -
The Vancouver Sun, 21 July 1972, Vancouver, British Columbia.
Test ride. 1972. -
Edmonton Journal, 1 August 1972, Edmonton, Alberta.
Test ride in TUDLIK. 1972. -
Calgary Herald, 21 July 1972. Calgary, Alberta.
Zivitz., M. 1971. Yellow submarine aids in research. -
The Ottawa Journal, 15 November 1971, Ottawa, Ontario.
        Opublikowano 22 lipca 2021
           
           
U-Boot U41
U-Boot
Torpedoboat ORP MAZUR
U-Boot U41, sznaps i polski rozbitek
Życie na U-Bootach w 1939 roku
ORP MAZUR trafiony torpedą!
         
____________________________________________________________________________________

Facta Nautica
dr Piotr Mierzejewski
od 2003
           
 
Facta Nautica
 
           
 
Sztandary